Tikintidə ödəniş qrafiki necə qurulur

Ev tikintisi bir dəfəyə ödənilən xidmət deyil. Xərc mərhələlərə bölünür və bu bölgü təsadüfi deyil — konstruktiv ardıcıllıqdan çıxır.

Bu yazıda pulun hansı mərhələdə lazım olduğunu, hansı hissəni sonraya saxlamağın mümkün olduğunu və ödənişin qəbulla necə bağlandığını izah edirik.

Büdcə iki böyük hissəyə bölünür

Ən vacib planlaşdırma qərarı budur: qaba tikinti və daxili təmir eyni vaxtda ödənilmək məcburiyyətində deyil.

• Qaba tikinti — 280 AZN/m². Evin konstruktiv əsası: təməldən dam örtüyünə, pəncərə və giriş qapısına qədər.
• Daxili təmir — paketdən asılı olaraq 300, 400 və ya 550 AZN/m².

Bu iki mərhələ arasında fasilə verilə bilər. Ev qaba tikintidən sonra bağlı konturdadır — divarlar, dam, pəncərələr və giriş qapısı yerindədir. Daxili işlər isə sonrakı büdcə dövrünə keçirilə bilər.

Praktik nəticə: tikintiyə başlamaq üçün bütün büdcənin hazır olması şərt deyil.

Qaba tikintidə xərc necə paylanır?

Qaba tikinti paketinin doqquz işi konstruktiv ardıcıllıqla gedir və ödəniş də həmin ardıcıllığı izləyir:

1. Təməlin qazıntısı
2. Beton hazırlıq qatının verilməsi
3. Armaturla bünövrənin yığılması
4. Dəmir-beton lentvari bünövrənin betonlanması
5. Mişar daşı ilə kürsünün hörülməsi
6. Ağ plastik pəncərələr
7. Fasad divarlarının suvanması
8. Dam örtüyünün vurulması
9. Mənzil giriş qapısı

İlk dörd bənd bünövrə qrupudur və ardıcıl gedir — onları bir-birindən ayırmaq mümkün deyil. Sonrakı bəndlər isə mərhələ kimi daha aydın ayrılır.

Ayrıca hesablanan işlər büdcəyə nə vaxt düşür?

Monolit (125 AZN/m²), rigel və kolon (100 AZN/poqonmetr) qaba tikinti paketinə daxil deyil və layihədən asılıdır.

Vaxt baxımından bunlar konstruksiya mərhələsinə düşür — yəni bünövrədən sonra, divar və dam işlərindən əvvəl və ya onlarla paralel. Ona görə həmin xərc büdcənin erkən hissəsinə aiddir, sona saxlanıla bilmir.

İkimərtəbəli layihələrdə bu işlər praktikada demək olar ki həmişə tələb olunur. Planlaşdırarkən onları ayrıca sətir kimi görmək lazımdır.

Təmirdə mərhələlər

Təmir paketi beş iş bölməsindən ibarətdir və ardıcıllıq texniki məntiqlə qurulur:

1. Elektrik və santexnika — gizli xətlər
2. Divar və tavan işləri
3. Döşəmə
4. Sanitar qovşaq və mətbəx
5. Qapıların quraşdırılması

Birinci bölmə sonrakıların altında qalır: suvaq vurulandan sonra elektrik və su xəttini yoxlamaq mümkün olmur. Ona görə həmin mərhələ həm texniki, həm də qəbul baxımından ayrıca dayanır.

Paketdənkənar elementlər ayrı planlaşdırılır

Təmir paketinə daxil olmayan elementlər büdcənin ayrıca hissəsidir:

• sanitar qovşaq avadanlığı — unitaz, çanaq, duş kabinası, qarışdırıcı;
• qazan və radiatorlar;
• gips dekor və fərdi dizayn elementləri;
• mətbəx mebeli və texnikası.

Bunlar evin istifadəyə hazır olması üçün onsuz da lazımdır. Vaxt baxımından isə əsasən sonda gəlir — yəni planlaşdırma üçün bir qədər hərəkət sərbəstliyi verir.

Paketə daxil olanlar bunlardır: materiallar, nəqliyyat, tikinti tullantısının daşınması və mühəndis nəzarəti.

Ödəniş qəbulla bağlıdır

Praktik qayda sadədir: ödəniş qəbul edilmiş işə görə aparılır.

Hər mərhələ üzrə görülmüş işlərin qəbulu Forma 3 aktı ilə rəsmiləşdirilir, təhvil isə Qaimə ilə. Akt imzalanmadan ödəniş formal olaraq qəbul edilməmiş işə görə edilmiş olur.

Bu, hər iki tərəf üçün eyni qorunmadır: sifarişçi nəyə görə ödədiyini, podratçı isə işin qəbul edildiyini sənədlə bilir.

Hazır layihələrdə planlaşdırma asandır

Saytdakı doqquz hazır ev layihəsinin ümumi sahəsi əvvəlcədən məlumdur — 140,60 m²-dən 314,00 m²-ə qədər. Sahə bilindiyi üçün qaba tikinti dəyəri də əvvəlcədən hesablanıb və hər layihənin öz səhifəsində göstərilib.

Bu, büdcə planlaşdırarkən ilkin rəqəmi ölçü mərhələsini gözləmədən görməyə imkan verir.

Planlaşdırma üçün dörd sual

• Qaba tikinti və təmir eyni dövrə düşürmü, yoxsa ayrılır?
• Layihə monolit, rigel və kolon tələb edirmi? Tələb edirsə, xərc erkən mərhələdədir.
• Paketdənkənar elementlər siyahıya salınıbmı?
• Hər mərhələnin qəbulu hansı sənədlə rəsmiləşəcək?

Bu dörd suala cavab verildikdə büdcənin vaxt üzrə bölgüsü aydınlaşır.

Tez-tez verilən suallar

Bütün məbləği əvvəlcədən ödəmək lazımdırmı? Xeyr. Ödəniş mərhələlərlə, qəbul edilmiş işə görə aparılır.

Qaba tikintidən sonra fasilə vermək olar? Bəli. Qaba tikintidən sonra ev bağlı konturdadır — divarlar, dam, pəncərələr və giriş qapısı yerindədir. Daxili işlər sonrakı dövrə keçirilə bilər.

Monolit xərci sonraya saxlanıla bilərmi? Xeyr. Monolit, rigel və kolon konstruksiya mərhələsinə aiddir və ardıcıllıqda bünövrədən sonra gəlir.

Yekun məbləğ dəyişə bilərmi? Vahid qiymət dəyişmir; həcm dəqiqləşdikcə yekun məbləğ dəyişə bilər. Obyektin real vəziyyəti ölçü zamanı müəyyən edilir.

ƏDV qiymətlərə daxildirmi? Xeyr. Saytda göstərilən heç bir qiymətə ƏDV daxil deyil.

Nəticə

Tikinti büdcəsini planlaşdırarkən əsas qərar hansı mərhələnin nə vaxt ödəniləcəyidir. Qaba tikinti və daxili təmir ayrıla bilər; monolit və rigel-kolon isə erkən mərhələdədir və ayrıca hesablanır.

Ödənişin özü isə qəbulla bağlıdır — hər mərhələ üzrə akt imzalanır və ödəniş həmin qəbul əsasında aparılır.

Vahid qiymətlər qiymətlər səhifəsində açıq göstərilib. Öz obyektiniz üzrə mərhələli hesablama üçün müraciət etmək kifayətdir — ölçü və ilkin baxış ödənişsizdir. Qəbul aktının necə işlədiyini Forma 3 yazısında izah etmişik.